Co grozi za zniesławienie? Definicja, kary i art. 212 kk

Czym jest zniesławienie według Kodeksu karnego?

Zgodnie z art. 212 § 1 Kodeksu karnego, przestępstwo zniesławienia (pomówienia) popełnia ten, „kto pomawia inną osobę, grupę osób, instytucję, osobę prawną lub jednostkę organizacyjną niemającą osobowości prawnej o takie postępowanie lub właściwości, które mogą poniżyć ją w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego dla danego stanowiska, zawodu lub rodzaju działalności”.

Co istotne, dla zaistnienia przestępstwa nie jest konieczne, aby pomówienie faktycznie spowodowało negatywne skutki. Wystarczy, że sama treść zniesławiająca (np. „X pije w pracy”, „Y bierze łapówki”) została przekazana co najmniej jednej osobie trzeciej. Sprawca będzie ponosił odpowiedzialność karną z art. 212 §1 kk niezależnie od realnych konsekwencji swojego działania.

Kiedy zarzut nie jest przestępstwem zniesławienia?

Prawo przewiduje sytuacje, w których postawienie zarzutu nie jest traktowane jako zniesławienie. Dzieje się tak, gdy spełniony jest warunek prawdziwości zarzutu w określonych okolicznościach:

• Zarzut uczyniony niepublicznie (np. w prywatnej rozmowie) jest prawdziwy.
• Zarzut podniesiony publicznie jest prawdziwy i dotyczy postępowania osoby pełniącej funkcję publiczną.
• Zarzut podniesiony publicznie jest prawdziwy i służy obronie społecznie uzasadnionego interesu.

W pozostałych przypadkach za publiczne głoszenie nieprawdziwych zarzutów grozi pełna odpowiedzialność karna.

Jaka kara grozi za zniesławienie?

Wysokość kary za zniesławienie zależy od sposobu jego dokonania:

• Typ podstawowy: Sprawca podlega karze grzywny lub karze ograniczenia wolności.
• Typ kwalifikowany (za pomocą środków masowego komunikowania, np. w internecie): Sprawcy grozi grzywna, kara ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku (zgodnie z art. 212 §2 kk).

Dodatkowo, sąd może orzec zapłatę nawiązki na rzecz pokrzywdzonego, Polskiego Czerwonego Krzyża lub na inny wskazany cel społeczny. Kwota nawiązki może wynieść do 100 tys. złotych.

Jak ścigane jest przestępstwo zniesławienia?

Zniesławienie jest przestępstwem ściganym z oskarżenia prywatnego. Oznacza to, że to osoba pokrzywdzona musi samodzielnie wnieść do sądu prywatny akt oskarżenia przeciwko sprawcy i występować w roli oskarżyciela. Na pokrzywdzonym spoczywa ciężar udowodnienia, że doszło do popełnienia przestępstwa.

Zniesławienie – najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Jaka jest definicja zniesławienia?

Zniesławienie to pomówienie innej osoby, grupy osób lub instytucji o takie postępowanie lub właściwości, które mogą ją poniżyć w opinii publicznej lub narazić na utratę zaufania potrzebnego do wykonywania danego zawodu, stanowiska lub działalności.

Jaka jest kara za zniesławienie w internecie?

Zniesławienie w internecie jest typem kwalifikowanym przestępstwa. Grozi za nie kara grzywny, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do 1 roku.

Czy mówienie prawdy może być zniesławieniem?

Nie. Jeśli zarzut jest prawdziwy i został postawiony niepublicznie, lub publicznie, ale w obronie społecznie uzasadnionego interesu lub dotyczy osoby publicznej, nie jest to przestępstwo zniesławienia.

Kto ściga przestępstwo zniesławienia?

Przestępstwo to ścigane jest z oskarżenia prywatnego. Oznacza to, że to osoba pokrzywdzona musi wnieść akt oskarżenia do sądu i udowodnić winę oskarżonemu.