Kiedy powstał ZUS? Historia i zadania Zakładu Ubezpieczeń Społecznych

Historia powstania ZUS

ZUS został utworzony 24 października 1934 r. na mocy ustawy z dnia 28 marca 1933 r. o ubezpieczeniu społecznym oraz rozporządzenia Prezydenta RP Ignacego Mościckiego z dnia 24 października 1934 roku o zmianie tej ustawy. Powstał w wyniku scalenia w jeden podmiot pięciu funkcjonujących wówczas izb ubezpieczeniowych:

• Zakładu Ubezpieczenia Chorobowego,
• Zakładu Ubezpieczenia od Wypadków,
• Zakładu Ubezpieczeń Pracowników Umysłowych,
• Zakładu Ubezpieczenia Emerytalnego Robotników,
• Izby Ubezpieczeń Społecznych.

Jakie są główne zadania ZUS?

Obecnie, zgodnie z art. 68 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, do kluczowych zadań Zakładu Ubezpieczeń Społecznych należy między innymi:

• Realizacja przepisów o ubezpieczeniach społecznych, w tym stwierdzanie i ustalanie obowiązku ubezpieczeń, prawa do świadczeń, a także wymierzanie i pobieranie składek na ubezpieczenia społeczne, zdrowotne, Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
• Prowadzenie rozliczeń z płatnikami składek.
• Realizacja umów i porozumień międzynarodowych z zakresu ubezpieczeń społecznych.
• Dysponowanie środkami finansowymi funduszów ubezpieczeń społecznych oraz Funduszu Alimentacyjnego.
• Opracowywanie analiz oraz prognoz z zakresu ubezpieczeń społecznych.
• Kontrolowanie orzecznictwa o czasowej niezdolności do pracy.
• Popularyzowanie wiedzy o ubezpieczeniach społecznych.

W Polsce obowiązek odprowadzania składek na ubezpieczenie społeczne dotyczy wszystkich osób, które podejmują zatrudnienie (tj. pracują na etacie, na umowę zlecenie bądź prowadzą działalność gospodarczą). W rezultacie klientami ZUS jest około 20 milionów osób.

Najczęściej zadawane pytania (FAQ)

Kiedy dokładnie powstał ZUS?

Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) został oficjalnie utworzony 24 października 1934 roku na mocy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Ignacego Mościckiego.

Jakie instytucje zastąpił ZUS?

ZUS powstał poprzez scalenie pięciu odrębnych izb ubezpieczeniowych, które funkcjonowały wcześniej: Zakładu Ubezpieczenia Chorobowego, Zakładu Ubezpieczenia od Wypadków, Zakładu Ubezpieczeń Pracowników Umysłowych, Zakładu Ubezpieczenia Emerytalnego Robotników oraz Izby Ubezpieczeń Społecznych.

Kto w Polsce podlega obowiązkowi opłacania składek ZUS?

Obowiązek opłacania składek na ubezpieczenie społeczne obejmuje wszystkie osoby podejmujące zatrudnienie w Polsce, w tym pracowników zatrudnionych na umowę o pracę, osoby wykonujące pracę na podstawie umowy zlecenia oraz przedsiębiorców prowadzących własną działalność gospodarczą.